Gia đình theo cách hiểu của người Việt rộng hơn nhiều so với gia đình trong luật di trú. Cô dì chú bác, cháu ruột, anh em họ đều là người nhà. Trong hồ sơ bảo lãnh, vòng tròn ấy hẹp hơn hẳn, và biết ranh giới của nó là bước đầu tiên.
Lõi cứng: vợ chồng và con chưa thành niên
Hai nhóm này được chấp nhận ở gần như mọi nước, và thường có thời gian chờ ngắn nhất. Chúng được coi là gia đình hạt nhân.
Nhiều nước không áp hạn ngạch cho nhóm này khi người bảo lãnh là công dân, nghĩa là hồ sơ được xử lý theo tốc độ thông thường chứ không phải xếp hàng chờ suất.
Vòng thứ hai: cha mẹ
Được chấp nhận ở nhiều nước nhưng thường với điều kiện chặt hơn: người bảo lãnh phải là công dân, phải đạt ngưỡng thu nhập cao hơn, và thời gian chờ dài hơn.
Một số nước đã siết diện này hoặc thay bằng thị thực dài hạn không cho quyền cư trú. Hãy tra quy định hiện hành thay vì dựa vào thông tin cũ.
Vòng thứ ba: con đã trưởng thành
Con trên ngưỡng tuổi không còn là người phụ thuộc nhưng vẫn có thể được bảo lãnh theo một diện riêng. Thời gian chờ thường dài, và dài hơn nữa nếu con đã kết hôn.
Đây là lý do mốc tuổi của con quan trọng tới vậy. Một năm chậm trễ có thể đẩy cháu từ diện chờ ngắn sang diện chờ nhiều năm.
Vòng thứ tư: anh chị em ruột
Chỉ một số nước có diện này, và thời gian chờ thường rất dài, tính bằng nhiều năm tới hàng chục năm tuỳ nước và tuỳ quốc tịch của đương đơn.
Nếu kế hoạch của gia đình phụ thuộc vào diện này, hãy xác định ngay rằng đây là dự án dài hạn. Và hãy nộp sớm, vì vị trí trong hàng đợi tính theo ngày nộp.
Ngoài bốn vòng đó
Cô dì chú bác, cháu ruột, anh em họ, ông bà với cháu. Gần như không nước nào có diện bảo lãnh cho những quan hệ này.
Nếu người thân của bạn thuộc nhóm này, con đường thực tế là họ tự xây hồ sơ riêng: du học, việc làm, hoặc đầu tư. Đừng xây kế hoạch trên một diện không tồn tại.
Quan hệ hình thành sau
Con riêng của vợ hoặc chồng, con nuôi, và bạn đời chung sống không đăng ký. Ba nhóm này được chấp nhận ở nhiều nước nhưng đòi giấy tờ nặng hơn.
Với con nuôi, thường có yêu cầu về thời điểm nhận nuôi và về độ tuổi. Nhận nuôi ngay trước khi nộp hồ sơ là tình huống bị xem xét rất kỹ.
Quan hệ đã chấm dứt
Vợ chồng cũ không bảo lãnh được nhau. Nhưng con chung vẫn là con của cả hai, và quan hệ cha mẹ con không mất đi khi hôn nhân chấm dứt.
Nếu bạn ly hôn và muốn bảo lãnh con, quan hệ đó vẫn dùng được. Nhưng bạn cần giấy tờ về quyền nuôi con và thường cần sự đồng ý của người kia.
Vẽ bản đồ của gia đình bạn
Hãy vẽ sơ đồ từ người bảo lãnh ra: ai là ai, bao nhiêu tuổi, tình trạng hôn nhân. Rồi đối chiếu từng người với danh sách diện của nước đó.
Nhìn vào bản đồ, bạn thấy ngay ai đi được theo diện nào, ai phải chờ lâu, và ai không có cửa nào. Đây là việc của một buổi tối và nó định hình cả kế hoạch.
Người đi kèm của người được bảo lãnh
Khi bạn bảo lãnh một người, vợ hoặc chồng và con chưa thành niên của họ thường được đi cùng trong chính hồ sơ đó, không cần hồ sơ riêng.
Điều này mở rộng đáng kể phạm vi thật của một hồ sơ. Bảo lãnh một người em có thể đưa được cả gia đình bốn người của em ấy, nếu diện đó cho phép người đi kèm.
Kiểm tra quy định hiện hành
Các diện bảo lãnh là nhóm bị sửa đổi nhiều nhất trong chính sách di trú, vì chúng nhạy cảm về chính trị. Quy định của năm năm trước có thể đã khác.
Hãy tra trên trang chính thức của cơ quan di trú nước đó, không dựa vào bài viết cũ hay lời kể của người đi trước. Một buổi tra cứu đúng nguồn tiết kiệm được cả năm đi sai hướng.
Thời gian là yếu tố quyết định
Với mỗi người trong bản đồ, hãy ghi thời gian chờ dự kiến và tuổi của họ khi tới lượt. Con số cuối cùng thường là con số quan trọng nhất.
Nếu bảng cho thấy cha mẹ bạn sẽ ngoài tám mươi khi tới lượt, hãy tính phương án khác ngay từ bây giờ thay vì chờ rồi thất vọng.
Hỏi đáp
Tôi bảo lãnh cháu ruột được không?
Gần như không nước nào có diện này. Cháu cần tự xây hồ sơ theo diện du học hoặc việc làm.
Ông bà bảo lãnh cháu được không?
Thường không. Quan hệ được chấp nhận dừng ở cha mẹ và con cái, không mở rộng sang thế hệ thứ ba.
Con nuôi có được bảo lãnh không?
Được ở nhiều nước, với điều kiện việc nhận nuôi hợp pháp và hoàn tất trước một mốc tuổi nhất định.
Tôi bảo lãnh nhiều người cùng lúc được không?
Được, mỗi người một hồ sơ riêng. Nhưng hãy tính khả năng tài chính vì ngưỡng thu nhập tăng theo số người.