Trong toàn bộ kế hoạch bảo lãnh cha mẹ, đây là khoản bị đánh giá thấp nhất. Và khi người ta tra ra con số thật, nó thường là thứ khiến cả kế hoạch phải tính lại.
Hai bài toán khác nhau
Bài toán thứ nhất là hồ sơ: sức khoẻ của cha mẹ có đáp ứng yêu cầu của chương trình không. Bài toán thứ hai là thực tế: ai trả tiền khám chữa bệnh sau khi họ sang.
Hai bài toán này độc lập nhau và cả hai đều phải giải. Nhiều gia đình chỉ nghĩ tới cái thứ nhất.
Đánh giá y tế trong hồ sơ
Mọi người trong hồ sơ đều phải khám sức khoẻ. Với người lớn tuổi, khả năng có chỉ số bất thường cao hơn, và quy trình có thể kéo dài vì phải làm thêm xét nghiệm.
Điều được xét thường không phải bản thân bệnh mà là chi phí điều trị dự kiến. Hãy tra ngưỡng của nước đó và ước tính chi phí điều trị hằng năm của cha mẹ.
Chuẩn bị thư của bác sĩ
Với người có bệnh mạn tính, hãy xin bác sĩ điều trị một thư nêu rõ chẩn đoán, phác đồ, mức độ ổn định, và chi phí điều trị hằng năm.
Con số chi phí là phần quan trọng nhất. Nếu nó dưới ngưỡng của nước đó, hãy nêu rõ kèm căn cứ thay vì để người xét tự ước tính.
Thời gian chờ tham gia y tế công
Đây là chi tiết quyết định. Nhiều nước không cho người mới sang tham gia hệ thống y tế công ngay, mà phải chờ một số tháng hoặc năm.
Trong khoảng thời gian ấy, mọi chi phí y tế do gia đình tự lo. Với người cao tuổi, đây có thể là khoản rất lớn.
Bảo hiểm tư cho người cao tuổi
Đây là con số nên tra trước tiên. Phí bảo hiểm tăng rất nhanh theo tuổi, và nhiều hợp đồng loại trừ các bệnh đã có từ trước.
Hãy lấy báo giá thật cho đúng độ tuổi và tình trạng sức khoẻ của cha mẹ bạn, cho toàn bộ thời gian chờ. Con số này thường làm thay đổi cách người ta nhìn cả kế hoạch.
Bệnh đã có từ trước
Hầu hết bảo hiểm tư loại trừ các bệnh đã tồn tại trước khi mua. Với người cao tuổi thường đã có vài bệnh mạn tính, phần được bảo hiểm có thể rất hẹp.
Hãy đọc kỹ phần loại trừ trước khi dựa vào bảo hiểm trong kế hoạch tài chính của bạn.
Cam kết của người bảo lãnh
Bạn đã ký cam kết bảo trợ tài chính, và trợ giúp y tế cho người thu nhập thấp thường nằm trong nhóm khoản phải hoàn.
Nghĩa là cha mẹ không nên đăng ký những khoản đó trong thời gian cam kết còn hiệu lực. Hãy kiểm tra trước khi đăng ký bất cứ hỗ trợ nào.
Thuốc men mang theo
Cha mẹ đang dùng thuốc đều đặn cần mang đủ cho vài tháng đầu, cùng đơn thuốc đã dịch sang tiếng Anh ghi tên hoạt chất chứ không chỉ tên thương mại.
Tên thương mại khác nhau giữa các nước, và việc tìm đúng loại quen dùng ở nơi mới không dễ. Hãy chuẩn bị phần này trước khi đặt vé chứ không phải sau khi sang.
Lập một bảng chi phí thật
Phí bảo hiểm mỗi năm, chi phí thuốc men, chi phí khám định kỳ, và một khoản dự phòng cho tình huống cấp cứu. Nhân với số năm chờ tới khi họ tham gia được y tế công.
Tổng con số ấy nên được đưa vào ngân sách gia đình ngay từ khi lập kế hoạch, không phải phát hiện vào năm thứ hai.
Hỏi cụ thể khi so sánh các nước
Ba câu quyết định: người mới sang chờ bao lâu mới tham gia được y tế công, chi phí bảo hiểm tư cho độ tuổi này là bao nhiêu, và ngưỡng chi phí y tế trong đánh giá hồ sơ là bao nhiêu.
Ba câu này ít khi xuất hiện trong các bảng so sánh chương trình, nhưng với gia đình bảo lãnh cha mẹ thì chúng quan trọng hơn cả thời gian chờ.
Cân với phương án ở lại
Với nhiều gia đình, chi phí y tế cho cha mẹ ở Việt Nam thấp hơn nhiều và họ có bác sĩ quen, có bảo hiểm y tế trong nước.
Hãy đặt hai con số cạnh nhau và cùng bàn. Đây là một trong số ít chỗ mà phép so sánh bằng tiền phản ánh khá đúng phép so sánh về chất lượng sống.
Hỏi đáp
Cha mẹ tôi có bệnh mạn tính thì có nộp được không?
Được, nhưng hãy chuẩn bị thư của bác sĩ nêu chi phí điều trị và tra ngưỡng của nước đó trước.
Bảo hiểm du lịch có dùng được không?
Chỉ cho giai đoạn ngắn và thường loại trừ bệnh có sẵn. Không phải giải pháp cho người sang định cư.
Bao lâu thì cha mẹ tham gia được y tế công?
Tuỳ nước, từ ngay lập tức tới vài năm. Đây là câu hỏi nên tra đầu tiên khi so sánh các nước.
Có cơ chế miễn trừ y tế không?
Một số nước có, dựa trên cam kết tự chi trả hoặc yếu tố nhân đạo. Hãy hỏi luật sư di trú nếu hồ sơ vướng ở khâu này.
